2008-10-15 13:14
儒释道
《溫病條辨◎原病》辨
[align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000]序:[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000]中仁堂主人儒釋道,非有才高識妙,唯獨赤誠一片,不願見醫傢頹態,爲惑亂所乘,使百姓流離,萬民受苦,乃發奮學醫有年。倖哉逢吾師垂青指正,未踏歧路,直趨正道,得窺岐黃奧旨於一二;廼能得其明眼,辨察醫傢真偽於三四;學醫五六年後,方才治得八九人,十載寒窗,或可有所小成。[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000]今校正《溫病條辨◎原病篇第一》中,十九條之正解。其十九條之文,本出自《內經》,爾吳公鞠通嘗以所承吳又可公之私學,略憑家技,妄斷聖意,亂解正經。乃混溫、瘟、疫、癘於紙間,害老、弱、婦、孺於世上。惜其後世傳人,鮮有能匡之者,乃至自立一門,欲壞中醫正法。後學之輩本多浮躁,其去吳公也遠矣,又安敢望其復岐黃原旨,歸聖賢教言?[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000]故主人將欲細辯《內經》十九條原文之真偽,以使診傢正眼。然我所學甚微,必有缺漏,還望真正大醫國手不吝指教。[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000]凡例:今重註十九條,未敢去吳鞠通先生之文,故以紅色標《內經》原文。以黑色粗體標二位吳先生之論。此二者,皆簡體文字。其中有數字標記者,是醫學院校通行之法,今存其數,以便閱讀。而主人所寫論文,共十九條,各附吳先生文句後,用繁體字。凡余所論,皆本《內經》。但將《經》文述明,則吳又可鞠通,二位註疏正誤褒貶,則易明也,不待多言。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=16pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]篇名:原病篇[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:六元正纪大论曰:[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt](1)辰戌之岁,初之气,民厉温病。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)卯酉之岁,二之气,厉大至,民善暴死。终之气,其病温。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)寅申之岁,初之气,温病乃起。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (4)丑末之岁,二之气,温厉大行,远近咸若。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (5)子午之岁,五之气,其病温。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (6)巳亥之岁,终之气,其病温厉。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)叙气运,原温病之始也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)每岁之温,有早暮微盛不等,司天在泉,主气客气相加临而然也。细考素问注自知,兹不多赘。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](3)按:吴又可谓:「温病非伤寒,温病多而伤寒少。」甚通。
谓:「非其时而有其气。」未免有顾此失彼之诮。盖时和岁稔,天气以宁,民气以和,虽当盛之岁亦微。至于凶荒兵火之后,虽应微之岁亦盛,理数自然之道,无足怪者。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此即開篇之論也。是知道各年皆有其溫病、厲病也。溫病與厲病,乃是兩病。溫病可以獨行,厲必兼溫。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1102[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:阴阳应象大论曰:「喜怒不节,寒暑过度,生乃不固,故曰:重阴必阳,重阳必阴。故曰:冬伤于寒,春必病温。」[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)上节统言司天之病,此下专言人受病之故。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)A.细考宋元以来,诸名家,皆不知温病伤寒之辨。B.如庞安常之卒病论,朱肱之活人书,韩祗和之微旨,王实之证治,刘守真之伤寒医鉴、伤寒直格,张子和之伤寒心镜等书。C.非以治伤寒之法治温病,即将温暑认作伤寒,而疑麻桂之法,不可用,遂别立防风通圣、双解通圣、九味羌活等汤,甚至于辛温药中加苦寒。D.王安道洄集中辨之最详,兹不再辩。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (3)论温病之最详者,莫过张景岳、吴又可、喻嘉言三家。时医所宗者三家为多,请略陈之:按:A.张景岳、喻嘉言皆讲着「寒」字,并未理会本文上有「故曰」二字,上文有「重阴必阳,重阳必阴」二句。B.张氏立论出方悉与伤寒混,谓温病即伤寒,袭前人之旧,全无
实得,固无足论。C.喻氏立论虽有分析,中篇亦混入伤寒少阴厥阴证,出方亦不能外辛以发表,辛热温里,为害实甚。以苦心力学之士,尚不免
智者千虑之失,尚无怪后人之无从取法,隋手杀人哉!甚矣,
学问之难也。E.吴又可实能识得「寒」「温」二字,所见之证,实无取乎辛温甘热甘温,又不明伏气为病之理,以为何者为即病之伤寒,何
者为不即病,待春而发之温病,遂直断:「温热之原,非风寒
所中」,不责己之不明,反责经言之谬。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](4)瑭推原三家之偏,各自有说:A.张氏混引经文,将论伤寒之文引证温热。以伤寒化热之后,经亦称热病故也,张氏不能分析,遂将温病认作伤寒。B.喻氏立论,开口言春温。当初春之际,所见之病,多有寒证,遂将伤寒认作温病。C.吴氏当崇祯凶荒兵火之际,满眼温疫,遂直辟经文,「冬伤于寒,春必病温」之文。E.盖皆各执己见,不能融会贯通也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][b][font=宋体][size=10pt](5)瑭按:A.伏气为病,如春温、冬咳、温疟,内经已明言之矣。[/size][/font][/b][b][font=宋体][size=10pt]B.[/size][/font][/b][b][font=宋体][size=10pt]亦有不因伏气,乃司天时令现行之气,如前列大元正纪所云是也。此二者皆理数之常者也。C.更有非其时而有其气,如又可所云「戾气」,闲亦有之,乃其变也。惟在司命者,善察其常变,而补救之。[/size][/font][/b][font=宋体][size=10pt][/size][/font][/color][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][font=宋体][size=14pt]主人按:此即言溫病之成因,成於“喜怒不節,寒暑過度,生乃不固”。至于“春必病溫、夏生飧泄、秋必[/size][/font][font=宋体][size=14pt]痎疟,冬生咳嗽”皆是因“[/size][/font][font=宋体][size=14pt]喜怒不節,寒暑過度[/size][/font][font=宋体][size=14pt]”,隨冬寒、春風,夏暑、秋濕,爾各有所病也。《經》中上文云:“暴怒伤阴,暴喜伤阳。”則下文“重陽必陰,重陰必陽”者,是說喜怒之極也。內傷於喜怒,外感四時不正之氣,則有諸病。夫溫病者,四其一也。病雖四異,因實同一。[/size][/font][font=宋体][size=14pt][/size][/font][/color][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1103[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:金匮真论言曰:夫精者,身之本也。故藏于精者,春不病温。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)A.易曰:「履霜坚冰至。」圣人恒示戒于早,必谨于微。B.记曰:「凡事豫则立」。C.经曰:「上工不治已病,治未病,圣人不治已乱,治未乱」。E.此一节,当与月令参看,与上条冬伤于寒互看。盖谓冬伤寒则春病温,惟藏精者足以避之。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)故素问:A.首章上古天真论,即言男女阴精之所以生,所以长,所以枯之理。B.次章紧接四气调神大论示人:1.春养生,以为夏奉长之地。2.夏养长,以为秋奉收之地。3.秋养收,以为冬奉藏之地。4.冬养藏,以为春奉生之地。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (3)盖能藏精者,一切病患皆可却,岂独温病为然哉。金匮谓:「五脏元真通畅,人即安和。」是也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (4)何喻氏不明此理:A.将「冬伤于寒」,作一大扇文字。B.将「不藏精」,又作一大扇文字。C.将「不藏精而伤于寒」,又总作一大扇文字。勉强割裂伤寒论原文以实之,未免有过虑则凿之弊。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (5)「不藏精」三字须活看:A.不专主房劳说,一切人事之能摇动其精者皆是。B.即冬日天气应寒,而阳不潜藏,如春日之发泄,甚至桃李反花之类皆是。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (6)汪按:A.喻氏天姿超卓,学力精锐,在此道诚为独辟榛芜,深窥窔奥。B.但帖括结习太重,往往于闻架门面上着力,论伤寒以青龙桂
麻鼎峙,柯氏已正其失矣。
C.乃论温病,仍用三扇,甚至方法数目,一一求合伤寒论,正如汉、唐步天,以律吕卦爻为主,牵凑补缀,反使正义不明,读者当分别观之也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](7)寓意草中金鉴一条,仍属伤寒,指为温病者非。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][font=宋体][size=14pt]主人按:此即言生身之本,在於精也。不藏其精則病溫,即上文所謂“生乃不固”也。固生,在於藏精。不藏則春病溫,夏病飧泄,秋病[/size][/font][font=宋体][size=14pt]痎疟,冬病咳嗽。故《經》中此處全文云:“夫精者,身之本也。故藏于精者,春不病温。夏暑汗不出者,秋成风疟,此平人脉法也。”[/size][/font][size=14pt][/size][/color][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][font=宋体][size=14pt]故知道,其精不藏,則生不固,感應四時不正之氣,則病四起。[/size][/font][size=14pt][/size][/color][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1104[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:热论篇曰:凡病伤寒而成温者:先夏至日者为病温。后夏至日者为病暑,暑当与汗出勿止。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)温者,暑之渐也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)『先夏至』→春候也。春气温,阳气发越,阴精不足以承之→故为『病温』。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](3)『后夏至』→温盛为热。热盛则湿动,热与湿搏→而为『暑』也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (4)『勿』者:禁止之词。勿止暑之汗→即治暑之法也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此即言先傷於寒,甚則動搖其精,至生不固。若其病在夏至前,逢此時令,當作溫病;若其時在夏至後,則成暑病。夫傷寒者,本有辨別,或可發汗,或不可發汗,若成暑病,發汗勿疑。夫傷寒與溫病暑病,原來是一因。傷寒未傷精名傷寒,傷寒已傷精,名溫病,暑病。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1105[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:刺志论曰:气盛身寒,得之伤寒,气虚身热,得之伤暑。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)此伤寒暑之辨也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)经语分明如此,奈何世人悉以治寒法治温暑哉![/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此即復言傷寒與傷暑也。氣盛者,內氣盛也,正氣足也,精不搖也,生非不固也。其身雖感外寒,得之傷寒。若氣虛,則精也先搖,生也不固,有逢夏至後之暑熱,未經傷寒,直成暑病。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1106[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]条文:[/color][color=red]生气通天论曰:因于暑汗,烦则喘喝,静则多言。[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)暑中有火,性急而疏泄→故令人自汗。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)火与心同气相求故善烦。(『烦』从火、从页,谓心气不宁,而面若火烁也。)[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (3)烦则喘喝者:A.火克金故『喘』。B.郁遏胸中清廓之气故欲『喝』而呻之。(3)其或邪不外张,而内藏于心则静。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (4)心主言,暑邪在心,虽静亦欲自言不休也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][font=宋体][size=14pt]主人按:此即復言傷寒傷暑傷濕也。《經》文其下有云:“[/size][/font][font=宋体][size=14pt]体若燔炭,汗出而散。因于湿,首如裹。湿热不攘,大筋緛短,小筋驰长。”吳公竟不全取其文,爾特指寒暑相對,是不讀全經之誤也。夫傷寒者,精未先搖動也,故上文曰“氣盛”,如此則雖得病傷寒,必依六經傳遍爾解,若氣大盛,雖身有傷寒,不藥者七日解,稍弱者十四日自解。若其傷精,則更隨四時不正之氣,變化諸病。風寒暑濕燥火,各有所主。陰陽不能平秘,則四時病作,更傷五臟。此皆《內經◎素問◎生氣通天論》上下文所言也。吳公獨使“溫暑”鬥傷寒,其意差矣。[/size][/font][font=宋体][size=14pt][/size][/font][/color][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1107[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:论疾诊尺篇曰:尺肤热盛:脉盛躁者,病温也。其脉盛而滑者,病且出也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)此节以下,诊温病之法。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)经之辨温病,分明如是,何世人悉为伤寒,而悉以伤寒足三阴经温法治之哉![/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (3)张景岳作『类经』,割裂经文,蒙混成章,由未细心紬绎也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (4)A.尺肤热甚,火烁精也。B.脉盛躁,精被火煎沸也。C.脉盛而滑,邪机向外也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] [/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此即言溫病之脈象。爾其上下文更有“病風”“水飲”“寒熱”“風水”等病之脈証。則此諸病,廼是同一層次,不可特立一溫病,超越諸病之上也。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1108[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:热病篇曰[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)热病三日,而气囗静,人迎躁者。(a)取之诸阳,五十九刺,以泻其热,而出其汗,实其阴以补其不足者。(b)身热甚,阴阳皆静者勿刺也。(c)有可刺者急取之,不汗出则泄。所谓勿刺者有死征也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)热病七日八日动喘而弦者,急剌之,汗且自出,浅刺手大指闲。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)热病七日八日脉微小,病者溲血囗中干,一日半而死,脉代者一日死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (4)热病已得汗出,而脉尚躁,喘且复热,勿刺肤,喘甚者死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (5)热病七日八日,脉不躁,躁不散数,后三日中有汗,三日不汗,四日死,未曾汗者,勿腠刺之。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (6)热病不知所痛,耳聋,不能自收,囗干,阳热甚,阴颇有寒者,热在骨髓,死不可治。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (7)热病已得汗,而脉尚躁盛,此阴脉之极也,死;其得汗而脉静者生。热病者脉尚躁盛,而不得汗者,此阳脉之极也,死。脉盛躁,得汗静者生。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (8)热病不可刺者有九:(a)一日汗不出,大颧发赤,哕者死。[/size][/font][font=宋体][size=10pt](b)[/size][/font][font=宋体][size=10pt]二日泄而腹满甚者死。(c)三日目不明,热不已者死。(d)四日老人婴儿热而腹满者死。(e)五日汗不出,呕,下血者死。(f)六日舌本烂,热不已者死。(g)七日欬而衄,汗不出,出不至足者死。(h)八曰髓热者死。(i)九曰热而痉者死,腰折瘛瘲。齿噤?也。凡此九者,不可刺也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt](9)太阳之脉,色荣颧骨,热病也。与厥阴脉争见者,死期不过三曰。少阳之脉,色荣颧前,热病也。与少阴脉争见者,死期不过三曰。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)此节历叙热病之死证,以禁人之刺,盖刺则必死也。然刺固不可,亦闲有可药而愈者。A.盖刺法能泄能通,开热邪之闭塞最速。B.至于益阴以留阳,实刺法之所短,而汤药之所长也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]
(2)热病三日,而气口静,人迎躁者,邪机尚浅,在上焦。故取之诸阳,以泄其阳邪,阳气通,则汗随之。实其阴以补其不足者:阳盛则阴衰,泻阳则阴得安其位,故曰「实其阴」。泻阳之有余,即所以补阴之不足,故曰「补其不足」也。(实其阴以补其不足,此一句实治温热之吃紧大纲。盖热病未有不耗阴者,其耗之未尽则生,尽则阳无留恋,必脱而死也。真能体味此理,则思过半矣。此论中治法实从此处入手。)[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]
(3)身热甚而脉之阴阳皆静,脉证不应,阳证阴脉,故曰「勿刺」。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](4)热病七八日,动喘而弦:『喘』为肺气实。『弦』为风火鼓荡。故浅刺手大指闲,以泄肺热,肺之热痹开则汗出。大指闲,肺之少商穴也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](5)热证七八日,脉微小者。邪气深入下焦血分,逼血从小便出,故溲血。肾精告竭,阴液不得上潮,故口中干。脉至微小,不惟阴精竭,阳气亦从而竭矣,死象自明。倘脉实者可治,法详于后。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](6)热病已得汗,脉尚躁而喘,故知其复热也。热不为汗衰,火热克金故喘。金受火克,肺之化源欲绝故死。间有可治,法详于后。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](7)热病不知所痛,正衰不与邪争也。耳聋,阴伤,精欲脱也。不能自收,真气惫也。口干热甚,阳邪独盛也。阴颇有寒,此「寒」字作「虚」字讲,谓下焦阴分,颇有虚寒之证。以阴精亏损之人,真气败散之象已见,而邪热不退,未有不乘其空虚而入者。故曰「热在骨髓,死不治也。」其有阴虚阳盛,而真气未至溃败者,犹有治法,详见于后。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](8)热病已得汗,而脉尚躁盛,此阴虚之极,故曰「死」。然虽不可刺,犹可以药,沃之得法,亦有生者,法详于后。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](9)脉躁盛不得汗,此阳盛之极也。阳盛而至于极,阴无容留之地,故亦曰死。然用药开之得法,犹可生,法详于后。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](10)汗不出而颧赤,邪盛不得解也。哕,脾阴病也。阴阳齐病,治阳碍阴,治阴碍阳,故曰「死」也。泄而腹满甚,脾阴病重也,亦系阴阳皆病。目不明,精散而气脱也。经曰:「精散视歧」。又曰:「气脱者,目不明」。热犹未已,仍烁其精,而伤其气,不死得乎﹖老人婴儿,一则孤阳已衰,一则稚阳未足,既得温热之阳病,又加腹满之阴病,不必至于满甚,而已有死道焉。汗不出为邪阳盛。呕为正阳衰。下血者,热邪深入,不得外出,必逼迫阴络之血下注,亦为阴阳两伤也。『舌本烂』肾脉、胆脉、心脉,皆循喉咙,系舌本。阳邪深入,则一阴一阳之火,结于血分,肾水不得上济。热退犹可生,热仍不止,故曰死也。欬而,邪闭肺络,上行清道。汗出邪泄可生。不然则化源绝矣。髓热者邪入至深,至于肾部也。热而痉,邪入至深,至于肝部也。以上九条,虽皆不可刺,后文亦间立治法,亦有可生者。太阳之脉,色荣颧骨,为热病者。按:手太阳之脉,由目内眦,斜络于颧,而与足太阳交。是颧者,两太阳交处也。太阳属水,水受火沸,故色荣赤,为热病也。『与厥阴脉争见』:厥阴,木也,水受火之反克,金不来生水反生火,水无容足之地,故死速也。(所谓一水不胜二火也。)少阳之脉,色荣颊前,为热病者。按:手少阳之脉,出耳前,过客主人前(足少阳穴),交颊,至目锐眦,而交足少阳,是颊前,两少阳之处也。少阳属相火,火色现于二经交会之处,故为热病也。与少阴脉争见,少阴属君火,二火相炽,水难为受,故亦不出
三日而死也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此即言熱病之治。其間常有“精虧”“精散”“精脫”“精竭”等語,自是吳公一代高手,至此方知治熱病須補精。缺不能除知障,原來傷精是病因。未傷則有傷寒,已傷則作諸病。故《傷寒論》中,救逆之法,正可用與“溫病”“熱病”“濕病”“燥病”等諸病也。故【桂枝湯】本可以治溫病,今知其由也。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1109[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:评热病论:帝曰:有温病者,汗出辄复热,脉躁汗疾,不为汗衰,狂言不能食,病名为何?岐伯曰:病名阴阳交,交者死也。人所以汗出者,皆生于谷,谷生于精,今邪气交争于骨肉而得汗者,是邪却而精胜也,精胜则当能食,而不复热,复热者邪气,汗者精气也,今汗出而辄复热者,邪气胜也。不能食者,精无俾也。病而留者,其寿可立而倾也。且夫热论曰:「汗出而脉尚躁盛者,死。」今脉不与汗相应,此不胜其病也,其死明矣。狂言者是失志,失志者死。今见三死不见一生,虽愈必死也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)此节语意自明,经谓必死之证,谁敢谓生﹖[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](2)然药之得法,有可生之理,前所谓针药各异用也,详见后。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此處仍言治療溫病之法,法當固生,爾存精也。爾此篇《經》文下有所言“身熱,勞風,風水”等諸病,原來都是傷寒熱病之變化也。此即同上文諸條,凡論溫病熱病,必兼風病水病濕病燥病等,此諸病變同一層次,皆原傷寒之變化。蓋由傷精,則病隨其時其地變化,不隨人之正氣,循六經爾走也。故知其精可貴乎,其精即是第一大醫王也!故知《傷寒論》其可貴乎?其理法即能統攝諸病,六經傳變之法,正治傷寒本病,六經救逆之法,正治溫病熱病風水濕病等也。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1110[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:刺热篇曰:肝热病者小便先黄,腹痛多卧身热。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)热争则狂言及惊,胁满痛,手足躁,不得安卧。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)庚辛甚,甲乙大汗,气逆则庚辛曰死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)刺足厥阴少阳。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (4)其逆-则头痛员员,脉引冲头也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:肝病:[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](1)A.小便先黄者,肝脉络阴器。又肝主疏泄,肝病则失其疏泄之职,故小便先黄也。B.腹痛多卧,木病克脾土也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)热争,邪热甚而与正气相争也。A.狂言及惊,手厥阴心包病也。两厥阴同气,热争则手厥阴亦病也。B.胁满痛,肝脉行身之两旁,胁其要路也。C.手足躁,不得安卧,肝主风,风淫四末。又木病克土,脾主四肢。木病热,必吸少阴,肾中真阴,阴伤故骚扰不得安卧也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (3)A.庚辛金日克木,故甚。B.甲乙肝木旺时,故汗出而愈。C.气逆,谓病重而不顺其可愈之理,而逢其不胜之日而死也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (4)刺足厥阴少阳,厥阴系本脏,少阳厥阴之腑也。并刺之者,在病脏,泻其腑也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](5)「逆则头痛」以下,肝主升,病极而上升之哉!自「庚辛日甚」以下之理,余脏仿此。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1111[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:心热病者-先不乐,数日乃热。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)热争-则卒心痛,烦闷善呕,头痛面赤无汗。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)壬癸甚,丙丁大汗。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)气逆-则壬癸死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (4)刺手少阴太阳。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:心病:[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (1)先不乐者,心包名膻中,居心下,代君用事。经谓:「膻中为臣使之官,喜乐出焉。」心病故不乐也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)A.卒心痛,凡实痛皆邪正相争,热争故卒然心痛也。B.烦闷,心主火,故烦。膻中气不舒,故闷。C.呕,肝病也。两厥阴同气,膻中代心受病,故热甚而争之后,肝病亦见也。且邪居膈上,多善呕也。D.头痛,火升也。E.面赤,火色也。F.无汗,汗为心液,心病故汗不得通也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1112[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:脾热病者,先头重颊痛,烦心,颜青,欲呕,身热。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)热争则腰痛不可用俯仰,腹满泄,两颔痛。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)甲乙甚,戊己大汗,气逆则甲乙死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)刺足太阴阳明。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:脾病:[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (1)A.头先重者,脾属湿土,性重。经谓:「湿中之人也,首如裹」,故脾病头先重也。B.颊,少阳部也。土之与木,此负则彼胜,土病而木病亦见也。C.烦心,脾脉主心也。E.颜青、欲呕,亦木病也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](2)A.腰痛不可用俛仰:1.腰为肾之腑,脾主制水,肾为司水之神,脾病不能制水,故腰痛。2.再脾病胃不能独治,阳明主约束而利机关,故痛而至于不可用俛仰也。B.腹满泄,脾经本病也。C.颔痛,亦木病也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1113[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:肺热病者,先淅然厥起毫毛,恶风寒,舌上黄身热。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)热争则喘欬,痛走胸膺背.不得太息,头痛不堪,汗出而寒。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)丙丁甚,庚辛大汗,气逆则丙丁死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)刺手太阴阳明,出血如大豆立巳。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:肺病:[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (1)A.先恶风寒者,肺主气,又主皮毛。肺病则气贲郁,不得捍皮毛也。B.舌上黄者,肺气不化,则湿热聚而为黄苔也。(按苔字方书悉作胎,胎乃胎包之胎,特以苔生舌上,故从肉旁,不知古人借用之字甚多,盖湿热蒸而生苔,或黄或白或青或黑,皆因病之深浅,或寒或热或燥或湿而然,如春夏间石上土之阴面生苔者然,故本论苔字悉从草,不从肉。)[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)A.喘,气郁极也。B.欬,火克金也。C.胸膺,背之腑也,皆天气主之。肺主天气,肺气郁极,故痛走胸膺背也。(走者,不定之词。)D.不得太息,气郁之极也。E.头痛不堪,亦天气贲郁之极也。F.汗出而寒,毛窍开,故汗出。汗出虚,故恶寒。又肺本恶寒也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1114[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:肾热病者先腰痛,胻酸若渴数饮,身热。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)热争则项痛而强,胻寒且酸,足下热,不欲言。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)其逆则项痛,员员澹澹然。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)戊己甚,壬癸大汗,气逆则戊己死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (4)刺足少阴太阳。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:肾病:[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (1)A.腰先痛者,腰为肾之腑。又肾脉贯脊,会于督之长强穴。B.1.胻,肾脉入跟中,以上内。太阳之脉,亦下贯内。「」即「胻」也。2.酸,热烁液也。C.苦渴数饮,肾主五液而恶燥,病热则液伤而燥,故苦渴而饮水求救也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)A.项,太阳之脉,从巅入络脑,还出,别下项。肾病至于热争,脏病甚而移之腑,故项痛而强也。B.胻寒且酸,「胻」义见上。寒,热极为寒也。酸,热燥液也。C.足下热,肾脉从小指之下,邪趋足心涌泉穴,病甚而热也。D.不欲言,心主言,肾病则水克火也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](3)员员澹澹,状其病之甚而无奈也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1115[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:肝热病者左颊先赤,心热病者颜先赤,脾热病者鼻先赤,肺热病者右颊先赤,肾热病者颐先赤,病虽未发,见赤色者刺之,名曰治未病。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:此节言五脏欲病之先,必各现端绪于其部分,示人早治,以免热争,则病重也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此處六條,分言肝心脾肺腎,五臟之熱病治法,後又總統概說其面色診斷之法,以便後學“治未病”也。吳公解之詳細,甚好。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1116[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:热论篇:[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (1)帝曰:热病已愈,时有所遗者何也?岐伯曰:诸遗者,热甚而强食之,故有所遗也,若此者皆病已衰,而热有所藏,因其谷气相薄,两热相合,故有所遗也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (2)帝曰:治遗奈何?岐伯曰:视其虚实,调其逆从,可使必已也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt] (3)帝曰:病热当何禁之?岐伯曰:病热少愈,食肉则复,多食则遗,此其禁也。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)此节言热病之禁也,诸意自明。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)大抵邪之着人也,每借有质以为依附。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](3)热时断不可食。热退必须少食,如兵家坚壁清野之计。必俟热邪尽退,而后可大食也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][font=宋体][size=14pt]主人按:此處即言熱病治法。爾其熱病者,即是傷寒也。《經》中,上文曰:“[/size][/font][font=宋体][size=14pt]帝曰:治之奈何?岐伯曰:治之各通其脏脉,病日衰已矣。其未满三日者,可汗而已;其满三日者,可泄而已。”此即是言三日者,即病在三陽,故可汗之;三日之後病在三陰,可以泄之也。此本《傷寒論》中詳述汗下吐瀉諸法之源頭也。爾吳公所引此“熱病已愈”之治法,則是發汗吐下正治法後,救逆斡鏇之法也。傷寒本不當食爾食,則逆也。有逆則雖藥力充沛,不能盡愈諸病,有所遺也。“知犯何逆,隨証治之”,則千古不倒之立論也。[/size][/font][font=宋体][size=14pt][/size][/font][/color][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1117[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:刺法论:帝曰:余闻五疫之至,皆相染易,无问大小,病状相似,不施疗救,如何可得,不相移易者?岐伯曰:不相染者,正气存内,邪不可干。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:(1)此言避疫之道。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] (2)按:此下尚有避其毒气若干言,以其想青气想白气等近于祝由家言,恐后人附会之词故节之。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](3)要亦不能外「正气存内,邪不可干」,二句之理,语意已尽,不必滋后学之惑也。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此處即言五疫之避,首存其正也。夫疫者,即是人身不正,各隨其時其地,得之諸病,爾交相傳染也。吳公又自謂“近於祝由家言,恐後人附會” 乃將下文刪去。此是不知其正氣真正“存法”之妄斷也。後世【溫病派】學子,常與西醫病稱“病從口入”者,源于此也。夫病者,雖可以從口入,卻亦可以不從口入,所以然者,內存正氣也。隻要內之正氣強盛,舉世結病,我不迷茫。若身不存正,生不固本,則我必先病於他人也。故知,病非敵強,由于己弱也。西醫只見其敵,故難治病根本也。若夫“亞健康”者,即是自身已弱,雖無外邪,人亦不能正常舒適地生活,西醫見之,雖屢屢查其血像,卻無有異常可得,爾謂之曰:你沒病。故知西醫,隻會攻敵,不會治國也。譬如早年十字軍東徴,雖屢有尅敵,難常勝也,原來都是因為不會治國。然則不能治國者,安能治病乎?西醫實在以害人爾存己,匹伕之勇也。[/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1118[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:玉板论要曰:病温虚甚死。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:病温之人,精血虚甚,则无阴以胜温热,故死。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]主人按:此即言溫病死生第一要務,廼是勿虛其虛也。夫溫病者,本由于內之正氣不足,精虧氣虛,溫熱乃作。今虛甚,故死也。然其“精”者,雙具陰陽,兼備氣血。吳公強分“陰勝溫熱”是何道理?這明明是虛虧爾死,難不成是熱死的? [/color][/size][/font][/align][/align]
[align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt][color=#000000]编号:1119[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=10pt]条文:平人气象论曰:人一呼脉三动,一吸脉三动,而躁,尺热曰病温,尺不热脉滑曰病风,脉濇曰痹。[/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000]注:呼吸俱三动,是六七至脉矣,而气象又急躁:[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](1)若尺部肌肉热,则知为病温。盖温病必伤金水二脏之津液,尺之脉属肾,尺之穴属肺也。此处肌肉热,故知为病温[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000](2)其不热:A.而脉兼滑者,则为病风。风之伤人也,阳先受之,尺为阴,故不热也。B.如脉动躁而兼濇,是气有余而血不足,病则为痹矣。[/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][b][font=宋体][size=10pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/b][/align][/align][align=left][align=left][color=#000000][font=宋体][size=14pt]主人按:此則溫病與風病、痹病又同論也。是三者俱同一層次中平等類似之病,不可以一溫病,強蓋風、濕、痹病等也。其病脈証多在尺者,此皆是傷精之病也。[/size][/font][b][/b][/color][/align][/align]
[font=Times New Roman][color=#000000] [/color][/font]
[align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]嗚呼,《溫病條辨◎原病篇》十九條引文,分析竟盡。我今觀之,則吳公之誤,在於不明溫病之發生,原來與風病,濕病,暑病,熱病,等屬于同一層次,皆因人體內精氣不足,生本不固,雖其時地之偏,乃由諸病也。其體若健,則一切病之根源治法,俱在《傷寒論》中。縱有溫病暑病等,也不出《傷寒》救逆之法。[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]善哉,《桂林古本傷寒雜病論》,能於傷寒六經傳變正治之法前,先說《六氣》之有別,分述《風、寒、暑、熱、燥、火》諸病根源、治法。爾又不以溫蓋熱,以暑代火。其文雖在傷寒六經傳變之前,卻不以此六氣所感之病,統攝傷寒,也不以此六病對抗傷寒也。其中治法,與傷寒六經傳變之治法,交相輝映無有悖逆。斷無取六者之一,以抗傷寒者。[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]夫【溫病派】,所謬之處,即是不識六氣之病,原來一傢,爾與傷寒,同氣連枝。吳又可鞠通師弟以下,乃故意篡改《內經》原文,斷章取意,私取六者之一,以抗《傷寒》。自詡辛溫解錶,辛涼發汗;傷寒傳足,溫病傳手云云。以一隅敵全國,其能勝乎?縱勝一時,可得久乎?設若齊舉六氣,合攻傷寒,尚不能勝;更何況偏舉溫病,以抗傷寒?!安能不先亂於六氣之中,爾後敗於傷寒之下?!夜郎自大,必有終時。其有甚者,不能知溫,更不知瘟,謬之大也。今且不論。待其自醒。[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000]戊子年 九月十七日,中仁堂主人儒釋道,作於傷寒論壇[/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=宋体][size=14pt][color=#000000] [/color][/size][/font][/align][/align][align=left][align=left][font=Times New Roman][color=#000000] [/color][/font][/align][/align]